De Zuid-Hollandsche Electrische Spoorweg-Maatschappij en de spoorlijn Rotterdam Hofplein – Den Haag HS – Scheveningen Kurhaus.
Door Carel van Gestel, uitg. Wbooks, formaat 24,5 x 30,5 cm, 208 blz., 440 zw/w en 59 kleurenfoto’s, 27 kaarten, 45 tekeningen, 9 tabellen, hardcover, ISBN 978-94-6258-686-4, € 39,95.
De ZHESM-spoorlijn, in de volksmond Hofpleinlijn genoemd, kent een bewogen geschiedenis. Deze is door de auteur, aan de hand van de vele afbeeldingen, goed beschreven. Als eerste elektrische spoorlijn, geopend in 1908, was deze uniek in ons land. Veel foto’s zijn afkomstig uit het Rotterdams en Utrechts Archief, maar ook uit andere collecties en van diverse fotografen. De lijn kende drie kopstations: Hofplein, kopsporen in Den Haag HS en Scheveningen. Deze worden, met alle stations langs de lijn, behandeld. Van diverse gebouwen zijn tekeningen opgenomen. Uiteraard kon het materieel niet onbesproken blijven. De motorrijtuigen waren met Jugendstil-elementen versierd. Twee exemplaren zijn bewaard: de BC 9911 (ZHESM 6) van het Spoorwegmuseum en de ZHESM B61, die in Oost-Duitsland is teruggevonden en momenteel wordt opgeknapt. Carel gaat ook in op de omschakeling van 10.000 Volt wisselstroom naar 1,5 kV gelijkstroom in 1924. De schrijver concludeert dat van de spoorlijn, die sinds 2006 verder is gegaan als metrolijn, weinig oorspronkelijke elementen zijn terug te vinden. Het lezenswaardige boek met enkele niet eerder gepubliceerde foto’s zal bij velen herinneringen oproepen. -TO
